Page 233

نظریه آزادی ،ایران و دین محمدعلی جنت خواه دوست 233 ليبرال ها می گویند قانون طبيعی:

•

،محدود به زمان نيست •

،محدود به مکان نيست •

تغييرناپذیر است اما اگر چنين باشد، یعنی با چيزی طرفيم که ذاتاً متافيزیکی است. چيزی که نه زمان مند است، نه مکان مند، و از بين نمی ًرود، دیگر صرفا با ادراک حسی و عقل تجربی قابل استخراج نيست. پس خودشان، ناگفته، پای متافيزیک را وسط کشيده اند.

نقد دوم: اگر با عقل کشف می شود، پس وابسته به زبان و صورت بندی انسانی است اگر گفته شود قانون طبيعی با عقل خودبنياد کشف می شود، باز هم یک اشکال داریم: عقل انسانی بدون زبان و صورت بندی نمادین نمی تواند کار کند. ما بدون کلمات و نظام های صوری، «فکر» را قابل انتقال و تثبيت نمی کنيم.

پس اگر قانون طبيعی از دل تعقل انسانی استخراج می شود، در این صورت الاقل به زمانِ پيدایش زبان انسانی وابسته است. پس دیگر نمی توان گفت کامالً ورای زمان است.

نتيجه: حقوق طبيعی و قانون طبيعی، در این دستگاه، تا حد زیادی محصول بازی با الفاظ و نظام های نمادین اند. ًو اگر چنين باشد، بعدا هم می شود آن ها را با بازی جدیدی با الفاظ تغيير داد.

در این صورت، بسياری از فالسفه ای که بر پایه ذهنيت گرایی و مشاهده گر بودن، دنبال استخراج قانون طبيعی بوده اند، از نظر منطقی در نهایت تفاوتی بنيادین با سوسياليست ها و فمينيست های افراطی ندارند؛ چون همگی، در نهایت، راه را برای نسبی کردن آزادی و حقوق مالکيت باز می گذارند. پيروان ژان ژاک روسو هم می گویند توافق می کنيم دولتی بر سر کار بياید و با رأی اکثریت برای ما تعيين تکليف .کند پایه تفکرات سوسياليست ها نيز همين قرارداد اجتماعی روسو بر اساس رأی اکثریت (به قصد سالخی حقوق اقليت در اجرا به آن شکل که دیده ایم است و )خواهيد دید حتی به رأی اکثریت هم به لحاظ بنيان دیالکتيکی خودشان قائل نخواهند بود است. آن ها قوانين و حقوق را حاصل جنگ دائمی تز-آنتی تز و رسيدن به سنتز می .دانند. با این چيزها و بنيان ضد عقلی و عرفانی آن بيشتر آشنا خواهيد شد پس فعالً باید با این دو هم خداحافظی کرد: حقوق طبیعی و قرارداد اجتماعی. راه سوم چيست؟ فعالً به بررسی دو مورد قبلی می پردازیم و در اواسط و اواخر کتاب بعد از تکميل بحث های روش شناسی و معرفت شناسی به آن خواهيم پرداخت و به پاسخ سازگار .و منسجمی که تا کنون به وجود نداشته است خواهيم رسيد نمونه کاربردی: رضایت در رابطه جنسی