Page 777

نظریه آزادی ،ایران و دین محمدعلی جنت خواه دوست 777 گام سيزدهم: انحصارزدایی از دورزدن تحریم ها ذیل آزادی تجارت تحریم خارجی، اگرچه از بيرون تحميل می شود، اما وقتی با انحصار داخلی، مجوز، شبکه رانتی، ارز چندگانه، پول دولتی، تجارت بسته و اطالعات پنهان ترکيب شود، به بازار سياه قدرت تبدیل می شود. در این وضعيت، دورزدن تحریم از یک ضرورت دفاعی و تجاری، به امتياز گروه های خاص تبدیل می شود.

تحریم خارجی، اگر با انحصار داخلی همراه شود، دو بار مردم را مجازات می کند: یک بار از بيرون، با محدودکردن مبادله؛ و بار دوم از داخل، با سپردن همان مبادله محدود به شبکه های رانتی.

دورزدن تحریم نباید انحصار دولت، نهادهای امنيتی، شرکت های خاص، بانک های خاص، واردکنندگان خاص، واسطه های خاص یا گروه های نزدیک به قدرت باشد. اگر تجارت خارجی باید در شرایط دشوار انجام شود، هرچه ميدان رقابت بازتر باشد، هزینه کمتر، فساد کمتر، کشف مسير بيشتر، ریسک پخش تر، و امکان موفقيت باالتر است.

بنابراین، انحصارزدایی از دورزدن تحریم، زیرمجموعه آزادی تجارت، آزادی پول، آزادی قرارداد و آزادی ورود و خروج است.

قاعده چنين است:

هيچ شخص، شرکت، نهاد، بانک، سازمان یا شبکه ای حق انحصار در واردات، صادرات، انتقال پول، بيمه، حمل ونقل، تهاتر، تسویه، خرید کاال، فروش کاال یا ایجاد مسيرهای تجاری ندارد.

هر فرد یا بنگاه خصوصی واقعی، اگر بتواند با پذیرش ریسک، قرارداد روشن، مسئوليت حقوقی و رعایت حقوق مالکيت دیگران، راهی برای مبادله پيدا کند، حق دارد وارد ميدان شود.

دولت حق ندارد به بهانه تحریم، تجارت را در دست گروه های خاص متمرکز کند.

دولت حق ندارد اطالعات تجاری را به امتياز سياسی تبدیل کند.

دولت حق ندارد مسيرهای تبادل را به شبکه های محرمانه رانتی بسپارد و زیان آن را از مردم بگيرد.

دولت فقط در جایی حق مداخله دارد که نقض روشن حقوق مالکيت، کالهبرداری، خيانت قراردادی، جعل، سرقت، تأمين مالی تعرض مستقيم به جان و مال مردم، یا تهدید دفاعی قابل اثبات وجود داشته باشد.

آزادی تجارت در شرایط تحریم، فقط مسئله اقتصادی نيست؛ مسئله امنيت ملی نيز هست. هرچه تجارت در دست شبکه های محدودتر باشد، کشور آسيب پذیرتر است. اگر یک مسير بسته شود، همه چيز مختل می شود. اگر یک گروه فاسد شود، کل جامعه هزینه می .دهد اگر یک نهاد امتيازدار خطا کند، مردم بی دفاع می شوند.