Page 84

نظریه آزادی ،ایران و دین محمدعلی جنت خواه دوست 84 اسفند1402

فرهنگ لغت تا اینجای سفر :بد نيست تا اینجای کار، فرهنگ لغتی که داریم را یک به روز رسانی بکنيم این دسته بندی ها را، در سطحی ساده و غير دقيق، می توان به صورت زیر در نظر گرفت:

افرادی که به مالکيت خصوصیِ همه ،)چيز، از جمله ابزار توليد، معتقدند (کاپيتاليسم در برابر کسانی که ابزار توليد را دولتی می)کنند (کمونيسم.

افرادی که به مالکيت، دین، سنت، اصول و ارزش های موجود پایبندند و در پی حفظ آن ها هستند (محافظه،)کار در برابر افرادی که این مبانی را به طور مداوم به چالش می )کشند (ليبرال چپ.

افرادی که به آزادی های فردی ارجحيت می ،)دهند و متعاقب آن، به بازار آزاد، مالکيت خصوصی و دولت کوچک گرایش دارند (ليبرال در برابر افرادی که رویکرد جمع گرایانه دارند و منافع جمعی را بر منافع فردی مقدم می دانند و در نتيجه، شکل گيری دولت بزرگ را اجتناب ناپذیر می دانند (ناسيوناليسم، سوسياليسم، کمونيسم، فاشيسم، دولت)... گرایی و.

افرادی که آزادی فردی را در اولویت قرار می ،)دهند (ليبراليسم در برابر افرادی که عدالت و برابری جمع گرایانه را در اولویت قرار می)دهند (سوسياليسم.

طرفداران بازار آزاد بدون مداخله دولت و با تأکيد بر نظم خودجوش در سازوکار ،بازار که برای آن ها مفهوم «شکست »بازار فاقد معناست (مکتب اتریشی)،

در برابر طرفداران بازار آزاد همراه با مداخله،دولت مانند دخالت در نرخ ،بهره که معتقدند بازار در برخی شرایط دچار شکست می شود و در چنين مواقعی باید مداخله صورت گيرد (کينزی ).

با دانستن این موارد، می توان موضع خود را مشخص تر کرد. بسياری از این دسته ها با یکدیگر هم پوشانی دارند یا در مواردی زیرمجموعه یکدیگر محسوب می شوند. دسته بندی شخصی تا اینجای سفر در دسته بندی شخصی من، افراد یا خداباور هستند یا کمونيست؛ به گونه ِای که حتی ليبرالِ خداناباور نيز در نهایت نوعی «کمونيست تأخيری» تلقی می شود.