Page 42

نظریه آزادی ،ایران و دین محمدعلی جنت خواه دوست 42 چون هر کس تعریف خودش را از آزادی بيان می کند. آزادی در تنهایی هم نه مناقشه دارد و نه دعوا، این در جمع انسان هاست که مهم .است بدانيم آزادی یعنی چه وقتی صحبت از ج امعه انسانی به ميان می آید نتيجتاً دو راه بيشتر پيش روی ما نيست. یا با قانون زور باید تعریف یک نفر یا عده محدودی انسان از آزادی برای دیگران تعيين شود (که طبيعتاً وقتی عده ای انسان برای عده ای انسان دیگر تعریف آزادی را تعيين و اجبار کنند در عمل در حال تئوریزه کردن بردگی برای آنان هستند) یا ،باید جمع انسان ها در ارتباط با تعریف آزادی به توافق و قرارداد ی اجتماعی بين خودشان برسند . برای اینکه انسان ها بتوانند روی موضوع یا تعریف یا هر چيزی"توافق" کنند باید آن موضوع "توافق پذیر" .باشد چه چيزهایی توافق پذیرند؟ مثال همه انسان ها می توانند روی خوشمزه بودن غذا توافق کنند؟.قطعاً نه. چون هرکس درک متفاوتی از مزه غذا دارد در واقع خوشمزگی یا بدمزگی غذا برای هر فرد، تجربه منحصر به فردی است و حتی قابل انتقال به دیگری نيست. من نمی توانم لذت خودم از مزه یک غذا را که از قضا شما هم دوست دارید به شما منتقل کنم، چون یک تجربه ذهنی و شخصی است. در واقع مزه غذا یک امرsubjective

.سابجکتيو یا ذهنی است هر چقدر من از مزه غذایی که دوست داشتم توصيف کنم، باز نمی توانم آن حسی که موقع خوردن آن دارم را .به شما منتقل کنم. حتی اگر شما هم آن غذا را نوش جان کنيد هم باز من نمی توانم تجربه حسی خودم را عيناً به شما منتقل کنم ولی وقتی به یک شخص می گویيم برای من یک ليوان آب بياور، آن شخص یک شئ می آورد که عمق آن از پهنای آن بيشتر است و .پهنای آن هم به شکليست که می توان با دست یک انسان عادی آن را از اطراف گرفت. می تواند شيشه ای باشد یا سفالی یا پالستيکی می تواند دسته دار باشد یا بدون دسته. اما کلمه ليوان در ذهن هر دوی ما یک حدودی از معنا و مفهوم را دارد که با رشته حروف و .کلمات و جمالت قابل تعریف و توصيف است ليوان و تعریف ليوان یک امرObjective

.آبجکتيو یا عينی است در واقع ما توانسته ایم توافق کنيم که کلمه ليوان به چيزی ا طال ق می شو د که ویژگی های مشخصی دارد .که در ذهن هر دوی ما یکسان است ،در واقع برای این که یک تعریف یا چيزی توافق پذیر باشد، نياز است که عينی و آبجکتيو باشد یعنی در سپهر بين االذهانی افراد یکسان .و یک چيز باشد. مثل ليوان و بر خالف مزه غذا حاال خيلی واضح است که چيزی توافق پذیر است که نيازمند"تله پاتی یا امور ماورایی " در انتقال نباشد! خيلی صریح و شفاف باشد و هردو آن را دقيق متوجه شوند و بتوانند سر آن توافق کنند یا همان جا رد کنند و توافق .نکنند! اگر توافق کردند بتوانند پله پله از آن مفهوم، مفاهيم جدیدی به شکل عينی بسازند و با پله های دیگر نيز توافق کنند ،در نتيجه چيزهایی توافق پذیرند که اوالً عينی و آبجکتيو باشند که بتوان آن ها را به شکل رشته ای از حروف و کلمات و جمالت به صورت دقيق بين انسان ها منتقل کرد. به بيان ساده تر یعنی مثل زبان آدميزاد بتوان راجع به آن حرف زد و در!ب ماجرا را بست پس باید یک کار اساسی بکنيم: تعریفی از آزادی ارائه کنيم که عينی و آبجکتيو باشد، قابل بيان به زبان آدميزاد (زبان های بشری مثل )... زبان فارسی، انگليسی، عربی، زبان ماشين مثل پایتون، سی و باشد و بتوان درب آن را برای هر تفسير اضافه ای بست! مثل تعریف !ليوان زبان های انسانی و زبان های ماشين همگی زیر مجموعه ی مجموعه .ی بزرگتری هستند به نام زبان های صوری